سفال سازي

 سفال سازي رايج ترين حرفه ي هنري در ايران است كه منبع بي پاياني از اطلاعات هنريراجع به ساكنين اين سرزمين را در اختيار ما مي گذارد.ظرفهاي موجود در موزه ها كه تاريخ آنها از هزاره ي سوم تا اول قبل از ميلاد را در بر مي گيرد در نهاوند ، سيلك ،ساوه و شوش كشف شده اند كه به خاطر داشتن فرمهاي متنوع و تكنيكهاي مختلف بسيار قابل توجه اند . نقاشيهاي روي اين ظروف بسيار پيچيده است و اغلب شامل حيوانات و پرندگان مي شود .سده هاي ميانه شاهكارهاي واقعي سفال را به وجود آورد . تعداد زيادي از ظروف چيني بدل در مجموعه ي موزه ها وجود دارد كه به قرن دوازدهم مربوط مي شود . روزگاران طلائي توليد سفال در ايران ، در طي اين دوران چندين مركز توليد سفال در ايران وجود داشته اند است كه شامل ري ، كاشان ، نيشابور

 فلز كاري

تاريخ هنر فلز كاري در ايران به هزاران سال پيش برمي گردد. يكي از دوره هاي پيشرفت آن از قرن هفتم تا نهم قبل از ميلاد است . اشياء فلزيي كه در لرستان واقع در غرب فلات ايران كشف شده از جنس برنز است . اين اشياء نيز همانند سفالهاي قبل از هخامنشي پندارها و نقش مايه هاي مخصوص دوران اوليه ي كشت غلات و گاوداري را نشان مي دهد . آثار هنري فلزي واقعا" در قرن دوازده و چهارده شكوفائي يافت . با شروع قرن شانزده برنزهاي حكاكي شده و اشياء مسي محبوبيت خاصي به دست آورد . از نيمه ي دوم هجده به بعد كيفيت كالاهاي هنري فلزي به شدت نقصان مي يابد . و اين شايد اثر هجوم افغان و جنگهاي خونين و پي درپي باشد كه به وقوع مي پيوندند ، گرچه صنعت فلزكاري بعدها بار ديگر در ايران احياء شد ولي هرگز به پاي گذشته نرسيد .

نقاشي سه پايه اي و اشياء لاكي كاغذي

نقاشي مينياتور ايران منبعي است كه نقاشي آثار لاكي كاغذي و نقاشي سه پايه اي كه در سال 1830 و 1840 پديد آمدند از آن زمان مايه مي گيرند. ظهور اين نوع نقاشي كه در ايران جديد بود در وهله ي اول با بحرانهاي نقاشيهاي مينياتور سده هاي ميانه و تلاش براي وسايل تصويري جديد و در وهله ي دوم با تأثير هنر اروپا ارتباط داشت ، گسترش ارتباط با اروپا و آشناي با نقاشي اروپا و ساير انواع هنرها ، نقاشان ايراني را واداشت به خاطر مطالعه به آن ديار روانه شوند . شروع اين امر در زمان سلطنت شاه عباس دوم بود . اقامت موقت نقاشان غربي در دربار ايران نيز بر اين تأثير افزود . از همان ابتدا نقاشي سه پايه اي نقاشي درباري بود . ديوارهاي قصر چهل ستون با صحنه هاي جنگ و تاريخي پوشانده سده و چهره ي رسمي شاه در بسياري از موارد به عنوان هديه به حكم رانا خارجي داده مي شد . تصاوير رنگين و شاد زيباي دختران ، نوازندگان ، رقاصان و صحنه هاي پذيرائي هاي بزرگ به معني ستايش زندگي دربار بود . شيوه ي نقاشي سه پايه اي ايران اصول شيوه هاي نقاشي اروپا را با اصول تزئيني هنر صده هاي ميانه تركيب كرد . پرتره هاي رسمي متداول ترين نوع نقاشي سه پايه اي است . و همچنين قطعات ادبي در نقاشي هاي سده هاي ميانه بيشترين موضوعات نقاشي سه پايه اي را تشكيل مي دادسيوه ي نقاشي جديد نيز بر اشياء لاكي كاغذي كه اولي بار در دوره ي صفويه به صورت جلد كتاب ، قاب آئينه قلمدانو جعبه هاي جواهر ظاهر گرديد تأثير گذاشت ، نقاشي اين نوع اشياء سوژه هاي نقاشيهاي سه پايه اي را تكرار مي كردند . تداوم ويژه وتأثير متقابل هنرها و دوام سنتها هميشه كليد شناسائي هنر ايراني بوده است. عاليترين كارهاي موجود همانا آثار پر ارزشي هستند كه توسط ايرانيان به گنجينه ي فرهنگ دنيا اضافه شده است.

خاتم سازي

در خاتم سازي، چوب، استخوان و مفتولهاي برنجي را به شكل رشته هاي بلند كه مقطع آنها مثلثي شكل است مي بُرند و آنها را به سريشم آغشته مي كنند و با نظم طوري كنار هم مي پيچند كه مقطع آنها منقوش منظمي را ايجاد كند .

آنگاه باز ور آن را مي پيچند و صبر مي كنند تا كاملا" خشك شود، سپس با اره مقاطعي را به صورت لايه هاي نازك از آن تهيه مي كنند و روي تخته ي بسيار نازك مي چسبانند ، پس از خشك شدن از اين لايه هاي استفاده كرده و روي قاب عكس يا جعبه هاي كوچك و يا چيزهاي ديگر را با آن مي پوشانند.

میترا کلانتری